A xuíza da dina pide imputar a Mazón: "A súa exclusión voluntaria foi decisiva nas mortes"

A xuíza de Catarroja que investiga a xestión da dina acordou elevar á Sala do Civil e Penal do Tribunal Superior de Xustiza da Comunidade Valenciana (TSXCV) unha exposición razoada contra o expresident da Generalitat Carlos Mazón, que é aforado por ser deputado en Les Corts.

O TSXCV comunica a decisión da maxistrada que instrúe a causa pola xestión das riadas que deixaron 230 vítimas mortais o 29 de outubro de 2024. 

A competencia para investigar a Mazón corresponde ao TSXCV dado que deixou o cargo de president da Generalitat pero mantén a súa acta de deputado en Les Corts. Na causa figuran como investigados a exconselleira de Xustiza e Interior Salomé Pradas e o seu ex número dous, Emilio Argüeso.  

Será agora o Alto Tribunal valenciano o responsable de decidir se investiga formalmente o expresidente, quen dimitiu do cargo o pasado 3 de novembro. En caso afirmativo, a instrución pendente desta causa penal, na que se investigan 230 posibles homicidios e lesións imprudentes, pasaría a desenvolverse no Tribunal Superior de Xustiza da Comunidade Valenciana. 

"Exclusión voluntaria" de Carlos Mazón na xestión da emerxencia

A xuíza que investiga a xestión da dina cre que a "exclusión voluntaria" do entón presidente da Generalitat naquela emerxencia "tivo unha repercusión decisiva no resultado mortal e lesivo", unha "omisión equiparable á acción" nos falecementos e nas lesións que deixou aquel suceso.

Segundo detalla a instrutora na exposición razoada que elevou ao TSXCV para pedir que se investigue formalmente a Mazón, de 109 páxinas e á que tivo acceso EFE, "o nexo causal ante a pasividade do president e as obrigas propias do seu cargo, entre as que se atopa a coordinación ante esta situación de emerxencia, supón que haberán de imputarse os falecidos".

"O nexo común dunha gran multitude dos falecementos -insiste a xuíza- conforme revelan os vídeos, as declaracións e a hora dos falecementos é a falta de avisos. Esa ausencia, esa pasividade na adopción de medidas de coordinación, a falta de interacción cos cargos autonómicos ante unha situación de extrema gravidade (por parte do president, que) optou por recluírse no reservado dun restaurante".

A xuíza Nuria Ruiz Tobarra considera indicios contra Mazón tamén o "escaso intercambio das chamadas" que mantivo desde o restaurante onde pasou boa parte daquela xornada, "a escasa duración das mesmas ou a falta interacción cos responsables autonómicos".

Esta pasividade cabe "cualificarse como neglixente e constitúe un elemento decisivo na produción do resultado mortal e lesivo que xustifica a presente exposición razoada", engade a instrutora.

"En realidade -segundo a xuíza-, desde o punto de vista da Presidencia da Generalitat, de facto a emerxencia detívose no mesmo momento en que se entrou no reservado no restaurante. Mantíñase no interior do restaurante durante o peor momento da emerxencia e as chamadas que se puideron facer non revisten ningún resultado positivo, nin ningunha actuación".

A xuíza cre que Mazón interveu no É-Alert

A xuízo da instrutora, o president "estivo ausente na xestación do envío dunha alerta", é dicir, de forma presencial no Cecopi, pero cre tamén que interveu naquel proceso a través de quen foi o seu xefe de gabinete, José Manuel Cuenca, e das instrucións que este trasladou á entón conselleira de Interior, Salomé Pradas (investigada na causa).

Segundo detalla a xuíza, "existen indicios" da "eventual participación" de Mazón no proceso de decisión da mensaxe masiva É-Alert por varios motivos: "A condición de Cuenca de secretario autonómico, xefe de gabinete e persoa de estreita confianza converte as súas mensaxes non en meras opinións ou consellos, senón en ordes".

Ademais, a expresión "de confinar nada, Salo” (nun WhatsApp de Cuenca a Pradas) posúe en opinión da instrutora un "carácter claramente imperativo". "En definitiva, unha insistencia no control da emerxencia que só pode responder de forma lóxica a que obedecese instrucións do seu superior", remarca.

Tamén sinala a instrutora o aviso que Cuenca deu a Pradas respecto á chegada inminente do president ao Cecopi aquela tarde, que "é en definitiva unha forma de dicirlle que se espere", e iso é algo que "só pode producirse se había unha comunicación constante entre Mazón e o seu xefe de gabinete".

Lembra a xuíza que "o confinamento, a pesar das mensaxes do xefe de gabinete de Mazón, está previsto no plan especial fronte ao risco de inundacións" e reprocha á exconselleira Pradas que "tiña nun principio importantes dúbidas sobre as súas propias competencias, o cal xerou unha parálise nos momentos decisivos e sería decisiva no resultado mortal na xestión da emerxencia".

"A forma en que tiveron lugar os falecementos, nos domicilios, garaxes, en accidentes in itinere, así como na vía pública. En todos eles era factible lanzar un aviso á poboación que alertase e evitase a produción do resultado", segundo o escrito.

Por iso, "a omisión equivalente ao resultado, que se atribuiría ao president da Generalitat, despréndese do feito de que en todos e cada un dos casos referidos é relevante que non se adoptasen medidas de alerta, precisas, concretas e a tempo, desde un organismo o Cecopi, e desde unha CoConsellería cal podía o president, conforme á normativa legal, dar ordes e instrucións e levar a cabo tarefas de coordinación ante a evidente parálise que tivo lugar na adopción de medidas de salvagarda".

Por todo o anterior, a "neglixencia" na que supostamente incorreu Mazón é "grave" en opinión da instrutora, "pola permanencia, falta de atención no tempo, polo cargo que ocupaba e o resto de circunstancias descritas na presente exposición".

E como tivo un "resultado mortal e lesivo, a súa conduta podería ser incardinable no artigo 142 bis do Código penal", é dicir, o que permite "elevar nun ou dous graos a pena por homicidio imprudente se o número de falecidos for moi elevado".