Morre aos 83 anos António Lobo Antunes, xigante das letras portuguesas
Escritor e psiquiatra nacido en Benfica (Lisboa) recibiu en 2007 o Premio Camões, o de maior prestixio na literatura en portugués, e foi eterno candidato ao Nobel de Literatura
O Goberno de Portugal lamenta a morte de Lobo Antunes, un cronista "da humanidade"
António Lobo Antunes (José Manuel Ribeiro/AFP vía RTP)
O escritor António Lobo Antunes, un dos máis grandes autores en lingua portuguesa, morreu este xoves aos 83 anos de idade, informou a EFE un portavoz da editorial Leya, onde están varios dos seus libros publicados.
Lobo Antunes era un dos maiores escritores da literatura portuguesa contemporánea e autor dunha obra ampla con máis de tres decenas de novelas editadas.
Escritor e psiquiatra nacido en Benfica, Lisboa, en 1942, entre outros galardóns, recibiu en 2207 o Premio Camões, o de maior prestixio na literatura en portugués, e a Orde das Artes e as Letras da República francesa.
Como médico militar estivo en Angola durante a guerra colonial, o que marcou de maneira decisiva a súa obra.
En 1979 fixo o seu debut literario en Portugal con Memória de Elefante e pouco despois, no mesmo ano, lanzou Os Cus de Judas, que o consagrou como unha das voces máis poderosas da ficción portuguesa.
Ao longo da súa traxectoria profesional sempre soou como eterno candidato ao Premio Nobel de Literatura.
Temas recorrentes nas súas obras son a soidade, a morte, o amor, a tolemia e a guerra colonial.
O semanario Expresso lembraba este xoves varias entrevistas que lle fixo a Lobo Antunes, onde o escritor explicou que nunca planeaba como escribir as súas novelas.
"As imaxes chéganme sen saber moi ben como nin de onde", dixo a Expresso nunha desas entrevistas, en que afirmou que a memoria era o motor da súa escritura.
A súa obra foi traducida e editada en moitos países, como España, Francia, Italia, O Reino Unido, EUA, O Canadá e O Brasil.
Na súa vasta bibliografía hai novelas como Ontem não te vin em Babilónia; O meu nome é Legião; O arquipélago dá insónia; Que cavalos são aqueles que fazem sombra no mar?; Sôbolos rios que vão, Comissão dás lágrimas ou O tamanho do mundo.
O psiquiatra que vía os libros como "tolemias estruturadas"
Para o portugués António Lobo Antunes os libros non eran máis que "tolemias estruturadas". Unha definición moi adecuada deste escritor e psiquiatra que desatou a súa liberdade creativa en máis de tres decenas de novelas.
Durante unha visita a Barcelona en 2019 para presentar Da natureza dos deuses, este xigante das letras portuguesas reivindicou esa liberdade coa frase "alguén dixo unha vez 'fagamos o que queiramos, que sempre dirán que estamos tolos".
O autor de Conhecimento do Inferno, Explicação dous Pássaros, Fado Alexandrino e Auto dous Danados, nunha entrevista con EFE en 2005 confesou o seu respecto por Cervantes, aínda que revelou que o escritor ibérico que máis lle cegaba era Francisco de Quevedo.
Tamén lembrou que empezou a escribir porque lía "os cómics de Flash Gordon, o pato Donald e Tintín".
"Para min, Sandokan tivo máis importancia que o Quixote e Corín Tellado que Cervantes, porque as empregadas da miña nai lo lían e eu tamén", asegurou.
Ao longo da súa traxectoria sempre soou como candidato ao Premio Nobel de Literatura, que nunca recibiu, pero si gañou numerosos recoñecementos como o prestixioso Premio Camões en 2007 por ser "un autor lúcido e crítico da realidade literaria" cun uso da lingua portuguesa con mestría.
Sobre os galardóns, o escritor dixo no seu día a EFE que todos os anos lle daban un premio ou dous pero que iso non cambiaba nada: "É evidente que os premios son agradables, sobre todo se veñen acompañados de diñeiro. Os premios son fenómenos mediáticos e paréceme que teñen pouco ver coa literatura comentou".
Sobre a súa rivalidade co Premio Nobel de Literatura en 1988, José Saramago (1922-2010), o autor sinalou que non tiña nin boa nin mala relación" con el, pero que non estaba no seu círculo de relacións, aínda que admitiu que coñecía poucos escritores.
O Goberno de Portugal lamenta a morte de Lobo Antunes, un cronista "da humanidade"
O Goberno de Portugal lamentou o falecemento este xoves do escritor António Lobo Antunes aos 83 anos de idade, ao que definiu como unha figura crave da cultura lusa que deixa como legado "unha crónica da humanidade".
O primeiro ministro, Luís Montenegro, foi quen falou en nome do seu Executivo nunha mensaxe publicada na rede social X en que transmitiu "as máis sentidas condolencias" á familia e amigos do autor.
Presto muito sentida homenagem a Antonio Lobo Antunes - figura maior da cultura portuguesa. O seu legado é uma crónica da humanidade e da originalidade do olhar português e por isso continuará a inquietar-nos e a inspirar-nos.
— Luís Montenegro (@LMontenegro_PT) March 5, 2026
Em meu nome pessoal e em nome do Governo, expresso as…
"Rendo unha sentida homenaxe a Antonio Lobo Antunes, figura clave da cultura portuguesa. O seu legado é unha crónica da humanidade e da orixinalidade da perspectiva portuguesa, e por iso seguirá inquietándonos e inspirándonos", escribiu.
Nas redes sociais tamén reaccionou o ministro de Exteriores luso, Paulo Rangel, quen definiu o falecemento de Lobo Antunes como "unha ferida de guerra".
Ferida de guerra -das súas guerras- esta morte de António Lobo Antunes. Como poucos revelou as vísceras da alma e as sinopses do corpo. Uma lucidez distante que não é desdém mas desapego. Um nome maior -maior - da língua portuguesa.
— Paulo Rangel (@PauloRangel_pt) March 5, 2026
"Ferida de guerra -das súas guerras- esta morte de António Lobo Antunes. Como poucos, revelou as entrañas da alma e os matices do corpo. Unha lucidez distante que non é desdén, senón desapego. Un home importante -importante- da lingua portuguesa", publicou no seu perfil en X.
