Promesas e temas que quedan no camiño co adianto electoral

O adianto das eleccións ao 29 de novembro pon fin a unha lexislatura marcada no seu inicio e a súa final pola vivenda, que conclúe sen orzamentos por primeira vez na historia e que deixa no aire salientables reformas que xa iniciaran mesmo o seu trámite parlamentario.

A vivenda, o detonante do adianto electoral

Nos últimos oito anos a vivenda encareceu en España máis dun 50 por cento e os alugueiros subiron máis que os salarios, converténdose na primeira preocupación dos españois.

Finalmente foi o que adiantou a convocatoria electoral, tras derrogar o Congreso os dous decretos leis aprobados polo Goberno mentres o clamor social aumentaba con acampadas e manifestacións por todo o país.

O Goberno non tira a toalla e, aínda coas Cortes disoltas, pretende retomar eses decretos. Medidas aprobadas ao longo da lexislatura como a eliminación das 'golden visa', a creación da nova entidade estatal de vivenda Casa47 ou os plans estratéxicos en construción non conseguiron frear o encarecemento do mercado.

Orzamentos prorrogados e máis de 100.000 millóns en fondos europeos

A falta de orzamentos marcou tamén unha lexislatura na que practicamente só se lograron salvar medidas económicas de urxencia para atallar catástrofes como a dina ou os incendios forestais, ou para conter os prezos ante a escalada da enerxía tras a guerra en Ucraína e o conflito en Oriente Medio.

Polo camiño quedaron reformas de calado, como a redución da xornada laboral a 37,5 horas semanais ou a reforma do financiamento autonómico.

En paralelo, foron os anos do maior despregadura do Plan de Recuperación, con máis de 100.000 millóns en fondos europeos que contribuíron a que o país se sitúe entre as economía europeas de maior crecemento económico nestes anos.

Ceuta, a maior crise migratoria, aínda sen resolver

A convocatoria anticipada prodúcese no medio da maior crise migratoria á que se enfrontou o Executivo, a entrada irregular en Ceuta de máis de 70.000 persoas os días 30 e 31 de xullo. Os comicios van celebrarse sen que a cidade volvese á normalidade e sen que, polo momento, se atopase solución para todos os migrantes chegados.

O pacto para renovar o Poder Xudicial, dos poucos acordos pechados

Entre tanto proxecto que decae, destaca na lexislatura o acordo que pecharon PSOE e PP para renovar o Consello Xeral do Poder Xudicial tras un bloqueo institucional de máis de cinco anos e medio.

Houbo tamén na área de Xustiza reformas de calado, como a lei de eficiencia da Xustiza que transformou a planta xudicial en España, aínda que no camiño quedaron as leis que pretendían modificar o acceso á carreira e o estatuto do Ministerio Fiscal.

Foi un dos puntos de conflito entre o Executivo e o Poder Xudicial, moi molesto tamén polos pronunciamientos de membros do Goberno sobre decisións xudiciais, especialmente as do xuíz Juan Carlos Peinado, que investigou e enviou a xuízo a Begoña Gómez, muller do presidente do Goberno.

Tamén queda no caixón dos proxectos non cumpridos do Goberno gran parte do Plan de acción pola democracia, anunciado para loitar a corrupción tras a detención de dous secretarios de Organización do PSOE. A lexislatura péchase sen a lei de 'lobbies', sen reformar a lei electoral e sen modernizar a regulación dos segredos oficiais, aínda que se desclasificaron os documentos do 23F.

En Sanidade: aprobación da lei ELA e os médicos en pé de guerra polo Estatuto Marco

A actividade lexislativa do Ministerio de Sanidade foi intensa, pero a gran maioría dos seus proxectos non culminaron a tramitación parlamentaria, como a polémica reforma do Estatuto Marco, que puxo os médicos en pé de guerra, a nova lei antitabacos, a de alcol e menores, a do medicamento, a de xestión pública e integridade do Sistema Nacional de Saúde ou a de universalidade, entre outras.

O Ministerio de Dereitos Sociais sacou adiante boa parte da súa axenda, incluída a reforma das leis de dependencia e discapacidade, que amplía o catálogo de servizos, a lei ELA e a creación dun novo grao de dependencia extrema.

Non ocorreu o mesmo con Igualdade, que prometeu avanzar cara á abolición da prostitución cunha lei de trata e que tampouco conseguiu sacar adiante a lei da violencia vicaria. Renovouse o Pacto de Estado contra a Violencia de Xénero, pero este 2026 xa son 41 as mulleres asasinadas a mans das súas parellas e exparellas.

España recoñeceu o Estado Palestino e denunciou o "xenocidio" en Gaza

A política exterior foi un dos eixos sobre os que pivotou a lexislatura, co recoñecemento do Estado palestino e a denuncia do "xenocidio" en Gaza, o apoio a Ucraína, os constantes enfrontamentos co presidente estadounidense, Donald Trump.

Esta lexislatura España alcanzou a meta proposta de chegar ao 2 por cento do PIB en gasto en Defensa, pero o Goberno negouse a cumprir o obxectivo pactado no cume da OTAN de que cada un dos seus membros eleve o seu gasto militar a un 5% do PIB.