Os gobernos central e vasco pechan o traspaso de cinco competencias, entre elas, desemprego

Os gobernos central e vasco pecharon no último momento o traspaso a Euskadi de cinco novas competencias, entre elas as prestacións de desemprego, un día antes da celebración da Comisión Mixta de Transferencias que ata este xoves estaba no aire por discrepancias entre ambos os executivos que elevaron a tensión política entre o PNV e o PSE.

O acordo que permitiu desbloquear a firma a poucas horas de celebrarse a Comisión Mixta chegou esta mañá tras varias conversacións que mantiveron o lehendakari, Imanol Pradales, e varios altos cargos do seu gabinete con algúns ministros e mesmo co presidente do Goberno, Pedro Sánchez, segundo confirmou a portavoz do Executivo, María Ubarretxena en Vitoria.

Así, ás 10:30 horas deste venres, en Madrid, reunirase a Comisión Mixta de Transferencias para formalizar o traspaso das competencias relativas ás prestacións de desemprego, prestacións non contributivas familiares da Seguridade Social, Salvamento Marítimo, Seguro Escolar e Centro de Verificación de Maquinaria de Barakaldo (Biscaia).

A portavoz explicou que un dos puntos de fricción entre ambos os gobernos que xa liquidaron as dúas facendas foi o financiamento das cinco materias a través da Cota derivada do Concerto Económico, aínda que non ofreceu máis detalles das discrepancias nin do acordo definitivo. Farao, dixo, este venres en Madrid cando os traspasos estean asinados.

Advertencias entre PNV e PSE

Estas diferenzas tamén se trasladaron ao ámbito político con cruzamentos de declaracións entre o PNV e o PSE, que son socios no Goberno Vasco de coalición. Este mércores o presidente do PNV, Aitor Esteban, advertiu de que se o Goberno de Pedro Sánchez non cumpría co que "está asinado e acordado" en materia de transferencias "as relacións" e "actitude" do seu partido co Executivo central "evidentemente van cambiar".

Contestoulle esta mesma mañá, antes de coñecerse o acordo, o secretario xeral dos socialistas vascos, Eneko Andueza, que avisou de que se o PNV tomase esa actitude evidentemente "a confianza crebaríase e entón estariamos ante un novo escenario en España" e tamén en Euskadi porque o PSE tería "que valorar esa situación" e a súa relación co PNV.

Agora, tras o anuncio do acordo, é previsible que esas declaracións cruzadas baixen de ton. A mesma portavoz agradeceu aos seus socios socialistas que remasen na mesma dirección e a favor da "casa vasca". Con todo, fixo un chamamento ao Goberno para que afronte con "seriedade" as negociacións para o resto das competencias pendentes de transferirse porque traballar "a contra o reloxo" non é a mellor maneira.

Prestacións de desemprego: máis de 800 millóns e 500 traballadores

Das transferencias que se asinan este venres a máis importante é a relativa á xestión das prestacións de desemprego. Estímase que a administración vasca pasaría a xestionar un importe anual duns 822 millóns de euros. A transferencia incluiría o traspaso das 30 oficinas do Servizo Público de Emprego Estatal (SEPE) e de 534 traballadores, aínda que o Estado mantería a capacidade normativa.

Outra quincena de materias encima da mesa

Había un compromiso entre o PNV e o PSOE para que en 2025 se cumprise integramente o Estatuto de Gernika coa transferencia das competencias pendentes recollido no acordo entre socialistas e nacionalistas para a investidura de Pedro Sánchez e no pacto programático que asinaron os dous partidos para o Goberno de coalición que sustenta o Executivo vasco.

Tras as cinco materias que se formalizan este venres, ambos os gobernos traballan noutra quincena, entre elas a máis polémica e difícil que é a xestión do réxime económico da Seguridade Social. Tamén están encima da mesa a xestión dos aeroportos vascos e dos portos de Bilbao e Pasaia.