Os 40 anos de España na UE: catro décadas de modernización
Os 40 anos transcorridos desde o ingreso no club comunitario supuxeron un gran cambio para España pero tamén España contribuíu neste tempo ao proxecto europeo.
O 1 de xaneiro de 1986 España ingresaba finalmente no que entón eran as Comunidades Europeas e poñía así fin a décadas de illamento durante a ditadura de Franco, abrindo unha nova etapa de modernización e prosperidade para o país. Os 40 anos transcorridos supuxeron un gran cambio para España pero tamén España contribuíu neste tempo ao proxecto europeo.
O presidente do Goberno, Pedro Sánchez, recalcou que o ingreso de España nas Comunidades Europeas, é "o mellor que lle pasou a España".
"Hai 40 anos entramos nas Comunidades Europeas. Un anhelo de progreso e esperanza converteuse na maior panca transformadora do noso país. Defendamos o maior proxecto de paz e solidariedade. Europa é o mellor que lle pasou a España", escribiu Sánchez na rede social X.
Hace 40 años entramos en las Comunidades Europeas. Un anhelo de progreso y esperanza se convirtió en la mayor palanca transformadora de nuestro país.
— Pedro Sánchez (@sanchezcastejon) January 1, 2026
Defendamos el mayor proyecto de paz y solidaridad. Europa es lo mejor que le ha pasado a España.
A presidenta da Comisión Europea (CE), Ursula von der Leyen, sostén que España "enriqueceu a Europa coa súa incrible cultura e creatividade":"Gañamos moitísimo traballando xuntos. Enriqueceron a Europa coa súa incrible cultura e creatividade. E desempeñaron un papel fundamental na integración europea, apoiando proxectos comúns clave, como o euro ou a ampliación", dixo a mandataria europea nun vídeo mensaxe.
A política alemá lembrou que fai corenta anos marcouse "un fito na unidade europea", xa que "a historia recente" "separara" a Europa e España, pero os españois elixiron "un futuro democrático e regresaron ao seu fogar no corazón" do Vello Continente.
Felicitaciones and felicitações, Spain and Portugal.
— Ursula von der Leyen (@vonderleyen) January 1, 2026
For 40 years, you’ve been part of our Union.
Four decades of sharing your exceptional culture and innovative spirit with us.
Four decades of your countries growing stronger inside the EU.
Congratulations! pic.twitter.com/FQJpoFiIWn
Cinco presidencias do Consello da UE.
España presidiu en cinco ocasiones o Consello da UE que, de forma rotatoria, cada seis meses, van ocupando os distintos estados membro. A primeira vez que isto ocorreu foi no primeiro semestre de 1989 e a última no segundo semestre de 2023. Entre medias, España ostentou a presidencia de quenda no segundo semestre de 1995, no primeiro trimestre de 2002 e no primeiro semestre de 2010.
Nove comisarios
Desde o seu ingreso na UE, España achegou un total de nove nomees ás distintas comisións que se foron sucedendo desde entón. Inicialmente, cando os estados membro eran menos que os 27 actuais, cada país achegaba dous nomes, pero desde 2004, cando se produciu a 'gran ampliación', a cifra quedou reducida a un.
Os primeiros en ostentar o posto foron Abel Matutes e Manuel Marín, que entraron a formar parte da comisión de Jacques Delors en 1986 e manteríanse nos seus cargos ata 1994, no caso do segundo chegando a ser vicepresidente da mesma.
Marín seguiría como comisario coa chegada de Jacques Santer á presidencia da Comisión en 1995 e converteuse en presidente da mesma de forma temporal cando este dimitiu en 1999 ata que Romano Prodi tomou as rendas. Ademais, neste período tamén exerceu de comisario Marcelino Orella.
Na comisión Prodi (1999-2004) os representantes de España foron Loyola de Palacio e Pedro Solbes, aínda que este deixou o cargo en abril de 2004, o que supuxo a chegada de Joaquín Almunia, quen continuaría durante os dous mandatos como presidente de José Manuel Durao Barroso ata 2014, ocupando no segundo deles a vicepresidencia e encargándose de Competencia.
A continuación, chegou a Bruxelas Miguel Arias Cañete para formar parte da comisión de Jean Claude Juncker ata 2019, cando, xa con Ursula Von der Leyen á fronte, colleu a testemuña Josep Borrell, quen foi nomeado vicepresidente e máximo responsable de política exterior. Na actualidade, é Teresa Ribera a representante española, ostentando a vicepresidencia e a carteira de Transición Limpa.
60 eurodeputados.
O número de representantes españois no Parlamento Europeo foi evolcucionando o co paso dos anos, á vez que o foi facendo o número de escanos coas distintas ampliacións. Así, cando España entrou na UE fóronlle adxudicados 61 eurodeputados, que pasaron a 64 na lexislatura de 1999-2004.
Coa ampliación de 2004, reducíronse a 54, que se mantiveron sen cambios ata 2019, en que aumentaron a 59 pola saída do Reino Unido da UE. Na actual lexislatura, España conta con 61 eurodeputados en virtude da nova repartición como resultado do Brexit.
Tres presidentes da Eurocámara
Nestes 40 anos foron tres os españois que ocuparon a Presidencia do Parlamento Europeo. O primeiro en facelo foi o socialista Enrique Barón Crespo entre 1989 e 1992. Tras el, foi a quenda do popular José María Gil-Robles, entre 1997 e 1999, mentres que o último foi o socialista Josep Borrell, entre 2004 e 2007.
Más de 150.000 millóns de euros en fondos de cohesión
Nestes 40 anos, España recibiu máis de 150.000 millóns de euros de fondos de cohesión, é dicir, as axudas que facilita a UE para reducir as disparidades económicas e territoriais dos estados membro.
Isto traduciuse, entre outras cousas, na construción de infraestruturas públicas --como os 6.700 millóns recibidos desde 2007 para infraestruturas ferroviarias de alta velocidade--, os máis de 7 millóns de fogares que obtiveron acceso a banda ancha ou as preto de 150.000 empresas que se beneficiaron destes fondos.
Más de 35.000 millóns do Fondo Social Europeo
Este fondo é o principal instrumento co que a UE apoia a creación de emprego, axuda ás persoas para conseguir mellores postos de traballo e garante oportunidades laborais máis xustas para toda a cidadanía da UE. Os fondos recibidos por España chegaron a máis de 32 millóns de persoas neste período, segundo datos do Servizo Público de Emprego Estatal.
O PIB e o emprego duplicáronse
O progreso económico constante que supuxo para España a súa entrada na UE, co acceso ao mercado único e desde 2002 ao euro, permitiu que o PIB se haxa máis que duplicado nestes 40 anos.O emprego tamén se duplicou.
A adhesión trouxo consigo novas posibilidades de emprego, o que provocou que o emprego total pasara de 10,8 millóns de postos de traballo que había en 1986 a 21,1 millóns en 2024.
Incremento das exportacións
Os acordos comerciais e de acceso preferente que a UE mantén con case 80 países --aos que proximamente podería sumarse o Mercosur-- posibilitaron o incremento das exportacións de bens de España. Así, pasaron 12.600 millóns de euros en 1986 (4,9 % do PIB) a 141.500 millóns de euros en 2024 (8,9% do PIB).
Más de 200.000 estudantes Erasmus
Más de 200.000 estudantes españois tiveron a oportunidade de cursar os seus estudos noutros estados membro da UE grazas ao programa Erasmus, creado en 1987 e impulsado polo entón comisario Manuel Marín.
