Arquívase a causa do apagamento xeral ao non existiren indicios de terrorismo

O xuíz da Audiencia Nacional José Luis Calama arquivou a investigación aberta polo apagamento eléctrico ocorrido na Península o pasado 28 de abril, ao considerar que non existe "un mínimo indicio" de que se tratase dunha "sabotaxe terrorista".

Tras recibir os informes técnicos solicitados ao longo destes meses, o xuíz descartou "de forma absoluta a existencia de indicios que permitan inferir que a orixe dos feitos investigados se atope nunha acción de terrorismo informático".

Si que infere no auto ditado este luns que pode concorrer un conflito de natureza eminentemente administrativo ou civil relacionado cos distintos operadores que interveñen na xeración da enerxía eléctrica, pero estes feitos, aclara o xuíz, ante a ausencia de calquera indicio delituoso, deben quedar fóra da vía penal, "máxime cando existen outros mecanismos de solución".

Non hai indicios que apunten a un ciberataque

Na súa resolución, o maxistrado repasa cada un dos informes sobre as causas do apagamento que chegaron á súa mesa, como o do Centro Criptológico Nacional, que non identificou "accións cibernéticas daniñas" nin viu "indicios que apunten a un ciberataque dun grupo de cibercrimen, actores estado ou grupos terroristas".

Unha conclusión similar á que chegou o Mando Conxunto do Ciberespazo (MCCE), que visitou cinco centros de control das estacións de xeración do sistema eléctrico para analizar a información rexistrada e identificar a existencia de indicios que puidesen apuntar a unha acción potencialmente daniña de carácter cibernético.

Tras a súa análise, o MCCE non observou ningún ciberataque de grupo de cibercrimen, actores estado ou grupos terroristas contra as infraestruturas.

Tampouco o Instituto Nacional de Ciberseguridade (INCIBE) detectouno nos oito informes que remitiu á Audiencia Nacional, que concluían a "non detección de ningún tipo de acción potencialmente daniña de carácter cibernético" que puidese afectar os centros de control auditados.

No marco da investigación, a Oficina de Coordinación de Ciberseguridade (OCC) fixo doce visitas a varios centros e tampouco obtivo indicios de ningún tipo de ciberataque, engade o auto.

Tamén recolle o informe da Comisaría Xeral de Información tras analizar as 8.028 gravacións e 1.296 correos proporcionados por Rede Eléctrica sobre as conversacións e o intercambio de información desde os centros de control entre as 00:00 horas do 18 de abril e as 00:00 do 30.

En ningún audio ou correo aludiuse a un ciberataque ou intrusión aos sistemas de REE.

E, por último, o instrutor recolle o informe do Comité creado polo Goberno para a análise das circunstancias do apagamento, que apuntou a unha orixe multifactorial.

Segundo o xuíz, devandito informe concluíu "que faltaron recursos de control de tensión, ben porque non estaban programados en suficiencia, ben porque os que estaban programados non a proporcionaban adecuadamente, ou ben por unha combinación de ambos, pero non porque faltasen no país, pois había un parque de xeración máis que suficiente para responder".

Nesa "orixe multifactorial", o informe aludiu á confluencia de tres elementos, recolle o xuíz.

En primeiro lugar, o sistema mostraba unha capacidade de control de tensión insuficiente porque, por unha banda, o Operador do Sistema programou a actividade de 10 centrais síncronas con capacidade para regular tensión do 28 de abril de acordo con o seu consigna, sendo o número final de centrais axustadas o máis baixo desde o inicio de ano.

Doutra banda, varias das centrais capaces de regular a tensión non responderon adecuadamente a consígnalas do Operador do Sistema para reducila, e mesmo algunha produciu enerxía reactiva, contribuíndo así a incrementar o problema.

En segundo lugar, o informe apuntaba a que "se produciron as oscilacións" e, en terceiro, a que se desconectaron centrais de xeración, algunhas dun modo aparentemente indebido